Lucide dromen: wat zijn het en wat kun je er mee?

De definitie van een lucide droom is dat je je tijdens de droom bewust bent dat je aan het dromen bent. ‘Lucide’ is een ander woord voor helder of begrijpelijk. Het bewustzijn of de luciditeit begint meestal in het midden van een droom, wanneer je je realiseert dat wat je meemaakt zo bizar is dat het wel een droom moet zijn. Als je lucide droomt kan je je droomwereld bewust aanschouwen of zelfs besturen.

Lucide dromen kunnen op twee manieren in gang worden gezet:

  1. Er is een dusdanig ongebruikelijke gebeurtenis in je droom dat je beseft dat je aan het dromen bent.
  2. Je bent even ontwaakt uit een droom en vervolgens weer in slaap gevallen, maar je blijft bewust van het feit dat je slaapt.

Wat gebeurt er in een lucide droom?

Lucide dromen zijn een begrip geworden, maar er bestaat nog steeds veel verwarring over wat precies kan gebeuren in een lucide droom. Dit komt deels voort uit de rijkdom aan online informatie over de lucide dromen, die meer rekening houdt met wat mensen willen lezen dan met de waarheid, om zowel de zoekende mens als de zoekmachine te behagen.

Het grootste probleem is echter dat lucide dromers onderling verschillen van ervaring met en van mening over de mogelijkheden van lucide dromen.

Volgens Hurd (2015) zijn er drie mogelijkheden:

  • Een lucide droom is een droombewustzijn dat sterk lijkt op een waakbewustzijn. Rationaliteit, planning, het ophalen van herinneringen zijn allemaal aanwezig en dat geeft de dromer het gevoel wakker te zijn.
  • Een lucide droom is een droombewustzijn dat hogere bewustzijnstoestanden benadert, zoals meditatieve eenheid met de wereld en dialoog met andere wezens die vaak worden geïnterpreteerd als spiritueel of transpersoonlijk.
  • Een lucide droom is een droombewustzijn met genezende kwaliteiten, het terugwinnen van persoonlijke kracht, tantrisch emotionele of seksuele pieken, gesprekken voorouders en de doden, en existentiële of initiatie-achtige dromen die soms eng en nachtmerrieachtig kunnen zijn.

Al deze drie betekenissen kunnen de waarheid zijn. Verschillende mensen hebben totaal verschillende ervaringen in hun lucide dromen, gebaseerd op hun interesses, persoonlijkheid, culturele achtergrond en wat ze geloven dat je in lucide dromen kan doen.

Als je eenmaal weet dat je droomt hoef je je niet te houden aan de normen van de maatschappij en de wetten van de natuurkunde. Je kunt in een lucide droom alles doen wat je je kunt voorstellen. Paradoxaal genoeg is een lucide droom dus precies wat je denkt dat het is en gebeurt er precies wat je wilt dat er gebeurt.

Leren om lucide te dromen

Er zijn veel cursussen en boeken over het aanleren van lucide dromen. Je moet een truc verzinnen om te realiseren dat je droomt terwijl je droomt. Dit zijn de tips van Deirdre Barrett:

  • Probeer jezelf voordat je in slaap valt voor te houden dat je tijdens je droom wilt onthouden dat je aan het dromen bent.
  • Controleer systematisch de hele dag of je wakker bent of niet. Uiteindelijk zul je merken dat je dat ook controleert in een droom, waardoor je een lucide droom kunt starten. Kijk bijvoorbeeld vaak op een digitale klok of lees periodiek tekst gedurende de dag. In dromen heeft tekst meestal geen zin en verandert de tijd zeer snel, waardoor je kunt beseffen dat je droomt.

Wetenschappelijk bewijs voor lucide dromen

De Britse parapsycholoog Keith Hearne was de eerste die wetenschappelijk bewijs voor lucide dromen vond. In zijn onderzoek in 1975 ontdekte hij dat een lucide-dromende proefpersoon oogbewegingen maakte met het patroon van iemand die bij bewustzijn is. Hij ontdekte dat lucide dromen echte dromen zijn die zich voordoen in de REM-slaap en dat de lucide dromen wordt voorafgegaan door een REM-uitbarsting. Dokter Stephen LaBerge repliceerde Hearne’s experiment en publiceerde zijn bevindingen.

Voordelen van lucide dromen

Een groep wetenschappers in Duitsland ontdekte dat personen die lucide kunnen dromen en hun dromen gemakkelijk kunnen beheersen meer zelfreflectie hebben. Het gebied van de hersenen dat verantwoordelijk is voor zelfreflectie is aanzienlijk groter bij lucide dromers.

Lucide kunnen dromen kan daarnaast helpen bij het overwinnen van nachtmerries en kan je creativiteit en probleemoplossend vermogen versterken.

Bron

Hurd, R. (2015). Chthonic zones and meditative highs: Reframing lucidity within transpersonal anthropology. Annual conference of the International Association for the Study of Dreams, Virginia Beach, VA, June 2015.